ParikshaNiti
शेजारील राज्ये व सीमावर्ती जिल्हे
शेजारील राज्ये आणि त्यांना लागून असलेले जिल्हे. 1/1/2026
📍 शेजारील राज्ये व सीमावर्ती जिल्हे
Topic: राज्यांच्या सीमांना लागून असलेले महाराष्ट्रातील जिल्हे
महाराष्ट्राला एकूण ६ राज्ये आणि १ केंद्रशासित प्रदेशाची सीमा लागून आहे. एकूण २० जिल्हे इतर राज्यांच्या सीमेवर आहेत.
Figure 2.1: महाराष्ट्रातील जिल्ह्यांच्या सीमा आणि शेजारील राज्ये
१. राज्यानुसार जिल्ह्यांची यादी
| राज्य / प्रदेश | जिल्हे (संख्या) | लागून असलेले जिल्हे (Districts) |
|---|---|---|
| मध्य प्रदेश (MP) (उत्तर दिशा) |
८ (सर्वाधिक) |
नंदुरबार, धुळे, जळगाव, बुलढाणा, अमरावती, नागपूर, भंडारा, गोंदिया. |
| कर्नाटक (दक्षिण दिशा) |
७ | नांदेड, लातूर, धाराशिव (उस्मानाबाद), सोलापूर, सांगली, कोल्हापूर, सिंधुदुर्ग. |
| गुजरात (वायव्य दिशा) |
४ | पालघर, नाशिक, धुळे, नंदुरबार. |
| तेलंगणा (आग्नेय दिशा) |
४ | गडचिरोली, चंद्रपूर, यवतमाळ, नांदेड. |
| छत्तीसगड (पूर्व दिशा) |
२ | गोंदिया, गडचिरोली. |
| गोवा (दक्षिण दिशा) |
१ (सर्वात कमी) |
सिंधुदुर्ग. |
| दादरा व नगर हवेली (UT) (वायव्य दिशा) |
१ | पालघर. |
२. दोन राज्यांची सीमा लागून असलेले जिल्हे (Common Districts)
परीक्षेच्या दृष्टीने हा भाग अत्यंत महत्त्वाचा आहे. हे जिल्हे दोन राज्यांना जोडतात.
- 🚩 नंदुरबार: गुजरात + मध्य प्रदेश
- 🚩 धुळे: गुजरात + मध्य प्रदेश
- 🚩 गोंदिया: मध्य प्रदेश + छत्तीसगड
- 🚩 गडचिरोली: छत्तीसगड + तेलंगणा
- 🚩 नांदेड: तेलंगणा + कर्नाटक
- 🚩 सिंधुदुर्ग: कर्नाटक + गोवा
- 🚩 पालघर: गुजरात + दादरा नगर हवेली (UT)
३. परीक्षेशी संबंधित महत्त्वाचे मुद्दे (Key Facts)
- महाराष्ट्रातील सर्वाधिक जिल्ह्यांची सीमा मध्य प्रदेश (८ जिल्हे) राज्याला लागून आहे.
- सर्वात कमी जिल्ह्यांची सीमा गोवा (१ जिल्हा) राज्याला लागून आहे.
- सर्वात जास्त लांबीची सीमा: मध्य प्रदेश राज्यासोबत.
- सर्वात कमी लांबीची सीमा: गोवा राज्यासोबत.
- १६ जिल्ह्यांच्या सीमा कोणत्याही राज्याला लागून नाहीत (Non-border districts).
Premium Resources
Download PDF Revision Note
Watch Video Explanation
Register to Access Files
100% Free Signup