ParikshaNiti
केंद्र सरकारच्या योजना (२०२४-२६) कृषी, आरोग्य आणि कौशल्य विकास क्षेत्रातील प्रमुख योजना
केंद्र सरकार: पीएम किसान, पीएम विश्वकर्मा, आयुष्यमान भारत इ. 1/11/2026
केंद्र सरकारच्या योजना (२०२४-२६)
कृषी, आरोग्य आणि कौशल्य विकास क्षेत्रातील प्रमुख योजना
🏥
आयुष्यमान भारत (PM-JAY)
70+ Expansion
नवीन ऐतिहासिक निर्णय (ऑक्टोबर २०२४):
- पात्रता विस्तार: आता ७० वर्षे व त्यावरील सर्व ज्येष्ठ नागरिकांना (उत्पन्न गट कोणताही असो - श्रीमंत किंवा गरीब) या योजनेचा लाभ मिळणार आहे.
- कवच: प्रति कुटुंब वार्षिक ₹५ लाख रुपयांपर्यंत मोफत उपचार.
- लाभार्थी: सुमारे ६ कोटी ज्येष्ठ नागरिकांना याचा थेट फायदा.
🌾
पीएम किसान सन्मान निधी (PM-KISAN)
DBT Scheme
| मुद्दा | तपशील |
|---|---|
| लाभ | शेतकऱ्यांना वर्षाला ₹६,००० (तीन हप्त्यांमध्ये ₹२००० प्रमाणे). |
| तंत्रज्ञान | 'किसान ई-मित्र' (Kisan e-Mitra): शेतकऱ्यांच्या प्रश्नांसाठी AI चॅटबॉट सुरू करण्यात आला आहे. |
| स्वैच्छिक त्याग | ज्या शेतकऱ्यांना गरज नाही, त्यांनी लाभ सोडून द्यावा यासाठी मोहीम. |
🔨
पीएम विश्वकर्मा योजना (PM Vishwakarma)
Traditional Skills
१७ सप्टेंबर २०२३ ला सुरू झालेली ही योजना २०२५-२६ मध्ये पूर्ण वेगात आहे.
- लक्ष्य गट: १८ प्रकारचे पारंपरिक कारागीर (सुतार, लोहार, सोनार, शिंपी, न्हावी, कुंभार इ.)
- आर्थिक मदत:
- टूलकिट (Toolkit) खरेदीसाठी ₹१५,०००.
- कर्ज: पहिल्या टप्प्यात १ लाख आणि दुसऱ्या टप्प्यात २ लाख (एकूण ३ लाख) फक्त ५% व्याजदराने.
- प्रशिक्षण: प्रशिक्षणादरम्यान दररोज ₹५०० स्टायपेंड.
☀️
पीएम सूर्य घर: मोफत वीज योजना
Green Energy
फेब्रुवारी २०२४ मध्ये लाँच झालेली महत्त्वाकांक्षी योजना.
- उद्दिष्ट: १ कोटी घरांवर रूफटॉप सोलर पॅनेल बसवणे.
- फायदा: दरमहा ३०० युनिट मोफत वीज.
- सबसिडी: ३ किलोवॅटपर्यंतच्या सोलर प्लांटसाठी सरकारकडून ६०% ते ७८,००० रुपयांपर्यंत सबसिडी.
🏗️ इतर प्रमुख योजना (२०२४-२६)
| योजना | नवीन अपडेट (Target 2026) |
|---|---|
| पीएम आवास योजना २.० (PMAY) | पुढील ५ वर्षांत (२०२४-२९) आणखी ३ कोटी नवीन घरे बांधण्याचे उद्दिष्ट (२ कोटी ग्रामीण + १ कोटी शहरी). |
| लखपती दीदी | स्वयं-सहायता गटातील (SHG) ३ कोटी महिलांना वार्षिक १ लाख उत्पन्न मिळवून देण्याचे लक्ष्य. |
| अग्निपथ योजना | अग्निवीरांसाठी निमलष्करी दलात (CAPF) १०% आरक्षण लागू. |
📲 डिजिटल अपडेट: रेशन कार्डसाठी आता 'मेरा रेशन' (Mera Ration 2.0) ॲप आणि 'वन नेशन वन रेशन कार्ड' योजना पूर्णपणे लागू झाली आहे.
Premium Resources
Download PDF Revision Note
Watch Video Explanation
Register to Access Files
100% Free Signup