ParikshaNiti
संकीर्ण सामान्य ज्ञान (Sankirn GK) MPSC व सरळसेवा भरतीसाठी महत्त्वाचे टॉपिक्स
MPSC व सरळसेवा भरतीसाठी महत्त्वाचे टॉपिक्स 1/11/2026
संकीर्ण सामान्य ज्ञान (Sankirn GK)
MPSC व सरळसेवा भरतीसाठी महत्त्वाचे टॉपिक्स
📚१. साहित्य आणि संस्कृती
High Weightage
- पुस्तके आणि लेखक: जुनी गाजलेली पुस्तके (उदा. ययाती, मृत्युंजय) आणि सध्या चर्चेत असलेली नवीन पुस्तके.
- टोपणनावे: कवी आणि लेखकांची टोपणनावे (उदा. कुसुमाग्रज, बालकवी, गोविंदाग्रज).
- संत साहित्य: महाराष्ट्रातील संत आणि त्यांचे ग्रंथ (ज्ञानेश्वरी, दासबोध, गाथा).
- लोककला आणि नृत्य: भारतातील शास्त्रीय नृत्य (कथक, भरतनाट्यम) आणि महाराष्ट्रातील लोकनृत्य (लावणी, भारूड).
- वाद्य आणि वादक: सतार, तबला, बासरी वादक.
🏆२. पुरस्कार आणि सन्मान
Current + Static
- नागरी पुरस्कार: भारतरत्न, पद्म विभूषण, पद्म भूषण, पद्मश्री (पहिले मानकरी आणि चालू वर्षाचे विजेते).
- लष्करी पुरस्कार: परमवीर चक्र, महावीर चक्र, अशोक चक्र.
- साहित्य पुरस्कार: ज्ञानपीठ, साहित्य अकादमी, सरस्वती सन्मान.
- आंतरराष्ट्रीय: नोबेल पुरस्कार, रॅमन मॅगसेसे, ऑस्कर, बुकर पुरस्कार.
- राज्यस्तरीय: महाराष्ट्र भूषण पुरस्कार.
📅३. दिनविशेष (Important Days)
- राष्ट्रीय दिवस: युवक दिन (१२ जाने), विज्ञान दिन (२८ फेब्रु), संविधान दिन (२६ नोव्हें) इ.
- आंतरराष्ट्रीय दिवस: पर्यावरण दिन (५ जून), योग दिन (२१ जून), महिला दिन (८ मार्च).
- थीम (Theme): चालू वर्षासाठी त्या दिवसाची 'थीम' काय आहे? (MPSC साठी महत्त्वाचे).
🏢४. संस्था आणि मुख्यालय
- आंतरराष्ट्रीय संस्था: UN, WHO, WTO, IMF, World Bank, UNESCO (मुख्यालय आणि प्रमुख).
- भारतीय संस्था: ISRO, DRDO, RBI, SEBI, NITI Aayog.
- संशोधन संस्था: राष्ट्रीय ऊस संशोधन (लखनौ), राष्ट्रीय तांदूळ संशोधन (कटक), राष्ट्रीय रासायनिक प्रयोगशाळा (NCL - पुणे).
🥇५. पहिले आणि सर्वोच्च (India/World)
- भारतातील पहिले: पहिले राष्ट्रपती, पंतप्रधान, पहिली महिला (विविध पदांवर).
- महाराष्ट्रातील पहिले: पहिले मुख्यमंत्री, राज्यपाल, पहिले विद्यापीठ.
- सर्वात मोठे/लहान: सर्वात लांब नदी, सर्वात मोठे धरण, सर्वात उंच शिखर (जग, भारत, महाराष्ट्र).
🏏६. क्रीडा घडामोडी
- चषक आणि खेळ: रणजी (क्रिकेट), संतोष ट्रॉफी (फुटबॉल), थॉमस कप (बॅडमिंटन).
- खेळाडू संख्या: कोणत्या खेळात किती खेळाडू असतात? (उदा. कबड्डी - ७, खो-खो - ९).
- मैदाने: ईडन गार्डन, वानखेडे, नरेंद्र मोदी स्टेडियम इ.
- संज्ञा (Terminologies): गुगली, स्मॅश, पेनल्टी कॉर्नर कोणत्या खेळाशी संबंधित आहेत?
🚀७. संरक्षण आणि विज्ञान
- क्षेपणास्त्रे (Missiles): पृथ्वी, अग्नी, ब्रह्मोस, नाग (पल्ला आणि प्रकार).
- लष्करी सराव (Exercises): हँड-इन-हँड, युद्धअभ्यास, इंद्र (कोणत्या देशांमधील आहेत).
- शोध आणि जनक: पेनिसिलिन, टेलिफोन, बल्ब, विमान इ.
💻८. संगणक (ICT)
- Full Forms: CPU, RAM, ROM, USB, HTTP, URL, VIRUS.
- Input/Output Devices: कोणते डिव्हाईस इनपुट आहे आणि कोणते आऊटपुट.
- Shortcuts: Ctrl+C, Ctrl+V, Alt+F4 इ.
Premium Resources
Download PDF Revision Note
Watch Video Explanation
Register to Access Files
100% Free Signup