ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti
HomeMATHEMATICSसंख्या पद्धती

मूळ व संयुक्त संख्या (Prime & Composite)

मूळ संख्या (Prime), संमिश्र संख्या (Composite) 2/26/2026
मूळ व संयुक्त संख्या - Parikshaniti

मूळ व संयुक्त संख्या (Prime & Composite)

संख्यांचे त्यांच्या विभाजकांनुसार दोन मुख्य प्रकार पडतात. स्पर्धा परीक्षेत यावर आधारित 'संख्या ओळखा' किंवा 'बेरीज करा' असे प्रश्न येतात.

१. मूळ संख्या (Prime Numbers)

ज्या संख्येला फक्त १ ने आणि त्याच संख्येने भाग जातो, तिला मूळ संख्या म्हणतात. म्हणजेच या संख्येला फक्त दोनच विभाजक असतात.

उदाहरणे: 2,3,5,7,11,13,17,19,…2, 3, 5, 7, 11, 13, 17, 19, \dots

महत्त्वाचे मुद्दे:
  • २ ही एकमेव सम (Even) मूळ संख्या आहे.
  • १ ते १०० दरम्यान एकूण २५ मूळ संख्या आहेत.
  • १ ते १०० मधील मूळ संख्यांची बेरीज १०६० आहे.

२. संयुक्त/संमिश्र संख्या (Composite Numbers)

ज्या संख्येला १ आणि त्या संख्येव्यतिरिक्त इतरही विभाजक असतात, तिला संयुक्त संख्या म्हणतात. म्हणजेच जिचे दोनपेक्षा जास्त विभाजक असतात.

उदाहरणे: 4,6,8,9,10,12,…4, 6, 8, 9, 10, 12, \dots

टीप: १ ते १०० दरम्यान एकूण ७४ संयुक्त संख्या आहेत.

३. जोडमूळ संख्या (Twin Prime Numbers)

ज्या दोन मूळ संख्यांमध्ये २ चा फरक असतो, त्यांना जोडमूळ संख्या म्हणतात.

उदाहरणे: (3,5),(5,7),(11,13),(17,19),(29,31),(41,43),(59,61),(71,73)(3, 5), (5, 7), (11, 13), (17, 19), (29, 31), (41, 43), (59, 61), (71, 73)

लक्षात ठेवा: १ ते १०० मध्ये जोडमूळ संख्यांच्या एकूण ८ जोड्या आहेत.

⚠️ सावधान:
१ (एक) ही संख्या मूळ संख्याही नाही आणि संयुक्त संख्याही नाही.

Premium Resources

Download PDF Revision Note
Watch Video Explanation