ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti.in
ParikshaNiti
Homeअंकगणितसंख्या पद्धती

मूळ व संयुक्त संख्या (Prime & Composite)

मूळ संख्या (Prime), संमिश्र संख्या (Composite) 2/26/2026
मूळ व संयुक्त संख्या - Parikshaniti

मूळ व संयुक्त संख्या (Prime & Composite)

संख्यांचे त्यांच्या विभाजकांनुसार दोन मुख्य प्रकार पडतात. स्पर्धा परीक्षेत यावर आधारित 'संख्या ओळखा' किंवा 'बेरीज करा' असे प्रश्न येतात.

१. मूळ संख्या (Prime Numbers)

ज्या संख्येला फक्त ने आणि त्याच संख्येने भाग जातो, तिला मूळ संख्या म्हणतात. म्हणजेच या संख्येला फक्त दोनच विभाजक असतात.

उदाहरणे: 2,3,5,7,11,13,17,19,2, 3, 5, 7, 11, 13, 17, 19, \dots

महत्त्वाचे मुद्दे:
  • ही एकमेव सम (Even) मूळ संख्या आहे.
  • १ ते १०० दरम्यान एकूण २५ मूळ संख्या आहेत.
  • १ ते १०० मधील मूळ संख्यांची बेरीज १०६० आहे.

२. संयुक्त/संमिश्र संख्या (Composite Numbers)

ज्या संख्येला १ आणि त्या संख्येव्यतिरिक्त इतरही विभाजक असतात, तिला संयुक्त संख्या म्हणतात. म्हणजेच जिचे दोनपेक्षा जास्त विभाजक असतात.

उदाहरणे: 4,6,8,9,10,12,4, 6, 8, 9, 10, 12, \dots

टीप: १ ते १०० दरम्यान एकूण ७४ संयुक्त संख्या आहेत.

३. जोडमूळ संख्या (Twin Prime Numbers)

ज्या दोन मूळ संख्यांमध्ये २ चा फरक असतो, त्यांना जोडमूळ संख्या म्हणतात.

उदाहरणे: (3,5),(5,7),(11,13),(17,19),(29,31),(41,43),(59,61),(71,73)(3, 5), (5, 7), (11, 13), (17, 19), (29, 31), (41, 43), (59, 61), (71, 73)

लक्षात ठेवा: १ ते १०० मध्ये जोडमूळ संख्यांच्या एकूण जोड्या आहेत.

⚠️ सावधान:
१ (एक) ही संख्या मूळ संख्याही नाही आणि संयुक्त संख्याही नाही.

Premium Resources

Download PDF Revision Note
Watch Video Explanation