भागीदारी (Partnership)

१) मूलभूत संकल्पना

जेव्हा दोन किंवा अधिक व्यक्ती मिळून व्यवसाय करतात आणि नफा/तोटा वाटून घेतात, तेव्हा त्या पद्धतीला भागीदारी म्हणतात.

नफा/तोटा = (भांडवल × कालावधी) या प्रमाणात वाटला जातो.

२) मुख्य सूत्र

Profit Ratio = (Capital₁ × Time₁) : (Capital₂ × Time₂)

३) समान कालावधी असल्यास

A = ₹20000 B = ₹30000 दोघांनी 1 वर्षासाठी गुंतवणूक केली. Profit Ratio = 20000 : 30000 = 2 : 3

Time समान असल्यास फक्त Capital चा ratio घ्या.

४) कालावधी वेगळा असल्यास

A = ₹10000 for 12 months B = ₹15000 for 8 months A → 10000 × 12 = 120000 B → 15000 × 8 = 120000 Ratio = 1 : 1

५) नफा वाटप प्रश्न

A आणि B चा ratio = 2 : 3 Total Profit = ₹5000 A = (2/5) × 5000 = ₹2000 B = (3/5) × 5000 = ₹3000

६) नवीन भागीदार सामील झाल्यास

A = ₹20000 (12 महिने) B = ₹30000 (12 महिने) C = ₹40000 (6 महिने) A → 20000 × 12 = 240000 B → 30000 × 12 = 360000 C → 40000 × 6 = 240000 Ratio = 240000 : 360000 : 240000 = 2 : 3 : 2

७) एखादा भागीदार मध्येच भांडवल काढतो

A = ₹50000 (12 महिने) B = ₹40000 (6 महिने नंतर काढले) B = 40000 × 6 = 240000 A = 50000 × 12 = 600000 Ratio = 600000 : 240000 = 5 : 2

८) Salary + Profit Sharing

A ला ₹1000 मासिक पगार + उरलेला नफा 1:1 Total Profit = ₹30000 Salary = 1000 × 12 = ₹12000 Remaining = 30000 - 12000 = ₹18000 Share = 18000 ÷ 2 = ₹9000 A Total = 12000 + 9000 = ₹21000 B = ₹9000

९) Shortcut Trick (Exam Speed)

Capital × Time टेबल बनवा.
LCM घेऊन ratio simplify करा.
Months प्रश्नात वर्षात convert करू नका — थेट months वापरा.

१०) Practice Questions

1) A = ₹15000, B = ₹25000, 1 वर्ष. Profit ₹8000. Share?

2) A = ₹20000 (12 महिने), B = ₹30000 (8 महिने). Ratio?

3) A, B, C चा ratio शोधा: A = ₹10000 (12 महिने) B = ₹15000 (6 महिने) C = ₹20000 (4 महिने)

4) A ला ₹2000 मासिक पगार + उरलेला नफा 2:1. Total ₹50000. Share?

११) Master Strategy (Police Bharti / MPSC / SSC / Banking)

Capital × Time concept पक्का ठेवा.
Salary type प्रश्न काळजीपूर्वक करा.
Ratio simplify करताना calculation speed वाढवा.
Banking मध्ये mixture type partnership येऊ शकतो.

Partnership हा Profit-Loss, Ratio आणि Average शी संबंधित महत्त्वाचा topic आहे.